کاربرد ابزاردقیق بسیار و بسیار در پروسه‌های مختلف به چشم می‌خورد. شناخت سنسورها، ترانسمیترها،

ابزار دقیق در بسیاری از صنایع تعاریف متفاوتی دارد اما منظور از ابزار دقیق در صنعت نفت، پتروشیمی، صنایع غذایی، شیمیایی، سرامیک و آجر و صنایع پرکاربرد در کشورمان به این شرح است: علم و یا تخصصی که از زیر مجموعه‌های علم کنترل و برق بوده و به بررسی و اندازه‌گیری پارامترهایی همچون دما، فشار، فلو، سطح سیالات می پردازد.
کاربرد ابزاردقیق بسیار و بسیار در پروسه‌های مختلف به چشم می‌خورد. شناخت سنسورها، ترانسمیترها، دستگاه‌های اندازه‌گیری و کنترل کننده‌ها و انتخاب مناسب‌ترین تجهیزات در پروسه از وظایف مهندسین ابزاردقیق است. روش‌های اندازه‌گیری دما‌، اندازه‌گیری فشار، اندازه‌گیری فلو، اندازه‌گیری سطح سیالات، هر یک برای شرایط مختلفی کاربرد دارند و بنابراین شناخت و بررسی همه این موارد بسیار مهم است.

تجهیزات اندازه گیری دما
اندازه گیری دما جزئی بسیار مهم از فرآیندهای صنعتی می باشد و تقریبا در تمامی فرآیند های صنعتی اندازه گیری و کنترل دما جزء لاینفک فرآیند می باشد. با توجه به محدوده دمایی ( که در هر نوع از تجهیزات محدودیت های اندازه گیری خاصی وجود دارد) و نوع کاربرد می توان از روش های گوناگونی استفاده کرد که می توان در حالات کلی به دو دسته تماسی و غیر تماسی آنها تقسیم بندی کرد. از مهمترین و مرسوم ترین این روش ها می توان به موارد زیر اشاره کرد:•
روش های تماسی:
o ترموکوپل(Thermocouple)
o بی متال(Bimetal )
o ترمیستور(Thermistor)
o دماسنج های مقاومتی (مانندRTD )
• روش های غیر تماسی:
o دماسنج های فیبر نوری ( Fiber Optic )
o دماسنج های تابشی و اینفرارد ( Radiation & Infrared Pyrometer)

تجهیزات اندازه گیری فشار
فشار یکی از پارامترهای مهم در فرآیندهای شیمیایی می باشد. تجهیزات اندازه گیری فشار را می توان از جهات مختلفی مورد دسته بندی قرار داد. برای مثال از نظر نوع کاربرد اندازه گیری (که فشار مطلق، نسبی و یا تفاضلی اندازه گرفته می شود ) از نظر نوع المان اندازه گیری فشار که می تواند diaphragm، bellows، bourdon و یا. .. باشد تقسیم بندی کرد.
برای انتخاب نوع تجهیز باید به موارد زیر دقت کرد:
• نحوه نصب سنسور فشار
• محدوده فشار کاری سنسور
• نوع و خواص شیمیائی سیال که فشار آن اندازه گیری میشود
• نوع خروجی و تغذیه سنسور فشار
• قابلیت تنظیم و یا داشتن پروتکل ارتباطی سنسور

تجهیزات اندازه گیری سطح
از انواع نشانگرهای سطح می توان به موارد زیر اشاره کرد:
۱. Tubular
۲. Transparent
۳. Reflex
۴. Magnetic Type
۵. …..

از انواع ترانسمیترهای سطح می توان به موارد زیر اشاره کرد:
۱. Displacement
۲. Differential Pressure
۳. Ultrasonic
۴. …..

تجهیزات اندازه گیری دبی
فلو بعنوان چهارمین پارامتر از فرآیندههای صنعتی لازم است اندازه گیری و محاسبه شود. در بعضی موارد برای اندازه گیری فلو به صورت مستقیم عمل نمی شود. به این صورت که کمیت دیگری اندازه گیری شده و سپس با دانستن آن کمیت، فلوی مورد نظر محاسبه می شود. به عنوان مثال تجهیزات ایجاد اختلاف فشار که سبب ایجاد افت فشار مشخصی شده و سپس با محاسبه این اختلاف فشار می توان نرخ فلوی مورد نظر را محاسبه نمود
– روشهای سطح متغیر( Variable Area)

روتامتر به عنوان نمایش دهنده فلوی لحظه ای , و در بعضی موارد به کمک یک ترانسمیتر بعنوان انتقال دهنده اطلاعات فلو به اتاق کنترل مورد استفاده قرار می گیرد. نمونه رایج روتامتر تشکیل شده از یک استوانه شیشه ای که بر حسب فلوی ماده مورد نظر کالیبره شده و یک قطعه مخروط شکل فلزی که با افزایش فلو در شیشه به سمت بالا حرکت می کند میباشد. در انتخاب روتامتر بایستی به موارد زیر توجه نمود :
۱. رنج دمائی
۲. فشار خط
۳. نوع کانکشن