آلیاژ فرانسوی (Alliage) یا هم‌جوشه، مخلوط یا محلول جامد فلزی متشکل از یک فلز اصلی که آن را فلز پایه می‌گویند با یک یا چند عنصر فلزی یا غیرفلزی است. به زبان ساده، آلیاژ، ترکیبی از یک فلز با یک یا چند عنصر دیگر است. برای مثال فولاد، آلیاژ آهن با کربن است.

آلیاژ معمولاً خواصی متفاوت از عناصر تشکیل دهنده خود دارد. بسته به میزان همگنی در اختلاط عناصر، هم‌جوشه می‌تواند تک فاز یا چند فازی باشد. هدف از هم‌جوشه‌سازی، تغییر و بهبود خواص ماده مانند چقرمگی، استحکام، سختی و غیره‌ست. ویژگی‌های فیزیکی هم‌جوشه با نمودار فازی توصیف می‌شود.

معمولاً هم‌جوشه‌ها بر اساس درصد وزنی عناصر موجودشان گزارش می‌شوند. بر اساس تعداد عناصر، هم‌جوشه را دوتایی، سه‌تایی و غیره می‌نامند. برای بیان یک هم‌جوشه مشخص با دامنه متغیر از درصد عناصر، اصطلاح سیستم بکار می‌رود. مثلاً، فولاد سیستم آلیاژی دوتایی از آهن و کربن است که در این سیستم آلیاژی دامنه کربن بین ۰٫۰۲ تا ۲٫۱۴ درصد قابل‌تغییر است.

به محلول جامدی که حداقل یکی از اجزای آن‌ها فلز بوده و خواص فیزیکی و شیمیایی فلزی داشته باشند، آلیاژ فلزی و به محلول‌های جامدی که حداقل یکی از اجزای آن‌ها سرامیکی بوده و خواص سرامیکی داشته باشند، آلیاژ سرامیکی گفته می‌شود.

در برخی از آلیاژها پس از آمیخته شدن عناصر تشکیل دهنده آلیاژ، خواص تمام عناصر تشکیل‌دهنده در آلیاژ تشکیل شده مشاهده می‌شود. درست مانند حل شدن نمک در آب، یکی از عناصر در دیگری فقط حل می‌شود. اما در برخی از آلیاژها، فلزها چنان در هم می‌آمیزند که آرایش ذرات آن‌ها دگرگون شده و یک ترکیب شیمیایی به دست می‌آید. آلیاژها از ذرات بسیار کوچکی تشکیل شده‌اند. برخی از این ذرات به هم می‌پیوندند و مجموعه‌هایی پدیدمی‌آورند که به آن‌ها دانه گفته می‌شود. اندازه این دانه‌ها در خواص بعدی آلیاژها بسیار تاثیرگذارند. همچنین اندازه دانه‌ها به عواملی همچون میزان حرارت داده شده به مواد تشکیل‌دهنده و سرعت سرد کردن آن‌ها بستگی دارد؛ در حقیقت هرچه مواد را سریع‌تر سرد کنیم، اندازه دانه‌ها ریزتر می‌شود. به این ترتیب، ریزی و درشتی دانه‌ها، در خواص بعدی آلیاژها تأثیرگذار است و از راه تنظیم میزان حرارت داده شده و سرعت سرد کردن می‌توان خواص مورد نظر را در آلیاژ ایجاد کرد. بیشتر آلیاژها از فلزات تشکیل‌دهنده‌شان سخت‌ترند. به همین دلیل از شکل‌پذیری کمتری برخوردارند. همین‌طور بیشتر آلیاژها در دمایی کمتر از دمای ذوب فلزات تشکیل‌دهنده ذوب می‌شوند و رسانایی الکتریکی ضعیف‌تری دارند.

 

جدول زیر انواع آلیاژهای تولیدی این شرکت میباشد و همچنین کاربرد آنها نیز در جدول آمده است:

کد نوع آلیاژ
ASTM
درصد
ترکیبات
معادل
UNS
سختی برینل
HB
مدول الاستیکه
(GPA)
انقباض
مدل سازی
استحکام کششی
(MPA)
وزن
مخصوص
موارد مصرفی معمول
B101 الومینیوم برنز
B148-9A
CuFe3Al9 C95200 ۱۲۵ ۱۰۵ ۲۰-۲۱ ۵۵۰ ۷.۶۴ چرخ دنده ها، چرخ جلزونهای تحت شار، بوشها، پمپ های مجاور اسید، راهنمای شیر، پیچ و ماهک، شاتون و بازویی
B102 الومینیوم برنز
B148-9B
CuFe1Al10 C95300 ۱۳۰ ۱۱۰ ۲۰-۲۱ ۵۵۰ ۷.۴۵ قطعات پمپهای هیدرولیک، مهره ها، پروانه و پوسته پمپ، پیچ انتقال مواد
B103 نیکل آلومینیوم
B148-9C
CuFe4Ni4Al11 C95500 ۱۸۰ ۱۱۰ ۲۰-۲۱ ۶۲۰ ۷.۵۳ ضد جرفه، پیچ انتقال مواد، چرخ دنده های اره صابونی، قالبهای ریجه، بوش لولایی، روش راهنما
B104 نیکل آلومینیوم
B148-9D
CuFe5Ni5Al15 ۲۳۰ ۱۱۰ ۲۱-۲۲ ۶۲۰ ۷.۵ مقاومات سایشی بسیار بالا، چه ساخت ماتریس برای کشش ورق
B105 الومینیوم سیلیکون برنز
B148-9E
CuSi2Al7 C95600 ۱۴۰ ۱۰۵ ۱۹-۲۰ ۵۱۵ ۷.۶۹ انواع مهره، واشرهای پرکن، پوسته های پمپ، تجهیزات دریایی
B106 سیلیکون برنز
B271
CuSn4Si4 C87200 ۸۵ ۱۰۵ ۱۸-۱۹ ۳۸۰ ۸.۳۶ قطعات پمپ، صنایع کاعذ، پوسته های پمپ و شیرالات، بوشهای با دور کم
B107 سیلیکون برنج
B271
CuZn14, Si4 C87500 ۱۳۴ ۱۰۶ ۱۸-۱۹ ۴۶۰ ۸.۲۸ بوشهای با دور کم، انواع پروانه ها، شیرها و پمپ ها و پوسته های پمپ
B108 منگنز برنز آلومینیوم
B584
CuZn24Fe3Al5Mn4 C86200 ۱۸۰ ۱۰۵ ۲۰-۲۱ ۳۴۵ ۷.۹ صنایع کشتی سازی، مهره های بزرگ انتقال نیرو، پمپ خا، مقاوم به خوردگی و سایش
B109 فسفر برنز قلع و سرب
۵۵۵
CuSn5Zn5Pb5 C83600 ۶۰ ۸۳ ۱۷-۱۸ ۲۵۵ ۸.۸۳ برنزی با مصارف صنعتی زیاد، یاتاقان های کف گرد شیر الات، بوش های دور کم
B110 فسفر برنز قلع و سرب CuSn7Zn5Pb6 C83700 ۶۰ ۹۲ ۱۷-۱۸ ۲۴۰ ۸.۶ بوش های مخصوص دستگاه تزریق پلاستیک، یاتاقانهای کف گرد سبک
B111 فسفر برنز قلع و سرب
B144-3C
CuSn5ZnPb9 C93500 ۶۰ ۱۰۰ ۱۴-۱۵ ۲۲۰ ۸.۸۷ بوش و یاتاقان های با دور متوسط، بوش های دستگاه تزریق، بوش پمپ های شناور و بوش های پرس صربه ای
B112 فسفر برنز قلع و سرب
B144-3A
CuSn10Pb10 C93700 ۶۰ ۱۴-۱۵ ۲۴۰ ۸.۹۵ بوش و یاتاقان های با دور زیاد، یاتاقان های ک گرد، صنایع نود سیمان، بوش های پرسف صنایع لاستیک، کاغذ و گچ
B113 فسفر برنز قلع و سرب
B144-3D
CuSn7Pb15 C93800 ۵۵ ۷۲ ۱۴-۱۵ ۲۰۵ ۹.۲۵ نوعی برنز سربی جهت دستگاه های پرس و نورد و حفاری با دور بالا و فشار بوش های مخروطی سنگین شکن
B114 فسفر برنز قلع و سرب بالا
B144-3E
CuSn5Pb25 C94300 ۴۸ ۷۲ ۱۱-۱۲ ۱۸۵ ۹.۲۹ نوعی برنز سربی نرم با خاصیت لغزندگی سایش بسیار کم، جهت ماشین های راه سازی
B115 فسفر برنز قلع و سرب بالا CuSn7Pb20 C94500 ۵۰ ۷۲ ۱۱-۱۲ ۱۷۰ ۹.۴ یاتاقان ها و بوش های با دور بالا و بار متوسط در ساخت قطعات سنگ شکن، بوش های استنتریک
B116 فسفر برنز قلع
B-22
CuSn10n2 C90500 ۷۵ ۱۰۵ ۱۵-۱۶ ۳۱۰ ۸.۷۲ فسفر برنزی برای مصارف  عمومی، چرخ حلزون تسمه، گاید پروانه، پوسته های پمپ
B117 فسفر برنز قلع
B-30
CuSn11 C90700 ۸۰ ۱۰۵ ۱۵-۱۶ ۳۰۵ ۸.۷۷ نوعی برنز مناسب جهت جرخ دنده، بوش و یاتاقان با سرعت کم
B118 فسفر برنز قلع نیکل
AMPCO-172
CuSn12Ni1.5 C91700 ۸۵ ۱۰۵ ۱۵-۱۶ ۳۰۵ ۸.۷۵ مهره های انتقال نیرو، چرخ دنده و حلزون های کوچک و بزرگ با بار سنگین، چرخ زنجیر، مارپیچ
B119 برنز نیکل
SB-584
CuSn4Pb4Zn8Ni2.5 C97600 ۸۰ ۱۳۰ ۱۱-۱۲ ۳۱۰ ۸.۹ غذایی، پتروشیمی، لبنیات مقاوم در برابر خوردگی شیمیایی، صنایع
B120 برنز نیکل
B-584
CuSn5Pb1.5Zn2Ni2.5 C97800 ۱۳۰ ۱۳۰ ۱۱-۱۲ ۳۸۰ ۸.۸۶ مقاوم در برابر آب شور دریا، اسیدهای خوراکی دستگاه  های آب شیرین کن، مقاوم در برابر خوردگی شیمیایی، صنایع لبنی
B121 مس ریختگیCa811 Cu99.7Ag0.3 C81100 ۴۴ ۱۱۵ ۱۵-۱۶ ۱۷۰ ۸.۹۴ مس ریختگی جهت هدایت الکتریکی، گیره های الکترود تسمه های هدایت برق
B122 برنج زرد
B111
Cu60Zn40 C28000 ۸۵ ۱۷-۱۸ ۳۰۵ ۸.۳۹ نوع برنج خوش تراش با مقاومت سایشی بالا در صنایع دریایی و نایع فولاد کاربرد بیشتری دارد
B123 برنج زرد سرب دار
CA854
CuZn29PbSn C85400 ۵۰ ۱۷-۱۸ ۲۳۵ ۸.۴۵ برنجی خوش تراش با مقاومت سایشی متوسط که قابلیت جوشکاری داشته و بیشتر جهت ساخت اتصالات و شیرالات کاربرد دارد